# 13. i 14. emerytura, dodatek pielęgnacyjny, 500+ dla niesamodzielnych – komornik nie może ich zająć

Te pieniądze dostają emeryci, renciści i osoby niesamodzielne – i właśnie dlatego ustawy wprost zakazują z nich potrąceń i egzekucji. Ochrona obejmuje je także po wpływie na konto.


## Co jest chronione {#co}

| Świadczenie | Przepis | Na koncie |
|---|---|---|
| 13. emerytura (dodatkowe roczne świadczenie pieniężne) | art. 11 ustawy z 9.01.2020 r. – „nie dokonuje się potrąceń i egzekucji” | chronione – art. 54a Prawa bankowego |
| 14. emerytura (kolejne dodatkowe roczne świadczenie) | art. 10 ustawy z 26.05.2023 r. – „nie dokonuje się potrąceń i egzekucji” | chronione – art. 54a Prawa bankowego |
| Świadczenie uzupełniające dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji | art. 9 ustawy z 31.07.2019 r. – „nie dokonuje się potrąceń i egzekucji” | chronione – art. 54a Prawa bankowego |
| Dodatek pielęgnacyjny | art. 833 § 6 k.p.c. (dodatki pielęgnacyjne); art. 141 ust. 3 ustawy emerytalnej | chronione – art. 890 § 1¹ k.p.c., art. 54a Prawa bankowego |
| Dodatek dla sierot zupełnych | art. 833 § 6 k.p.c. | chronione |

ZUS potwierdza: nie dokonuje potrąceń z dodatku pielęgnacyjnego, dodatku dla sierot zupełnych, świadczenia uzupełniającego ani z 13. i 14. emerytury.

## Dodatek nie podnosi kwoty, z której liczą potrącenie {#podstawa}

Dodatek pielęgnacyjny i dodatek dla sierot zupełnych nie wchodzą do kwoty, od której liczy się 25% (60%) potrącenia i kwotę wolną (art. 141 ust. 3 ustawy emerytalnej). Jeśli ZUS policzył potrącenie od emerytury **razem** z dodatkiem pielęgnacyjnym – to błąd. Napisz o korektę: [wzór pisma do ZUS](https://bezzbywania.pl/komornik/wzory/pismo-do-zus-za-duze-potracenie-komornik/).

## Na koncie – też nie {#konto}

Art. 54a Prawa bankowego wymienia wprost: dodatkowe roczne świadczenie pieniężne (13.), kolejne dodatkowe roczne świadczenie (14.), świadczenie uzupełniające oraz wszystkie świadczenia z art. 833 § 6 k.p.c. Środki z nich pochodzące są wolne od zajęcia.

W praktyce 13. emerytura wpływa w kwietniu, a 14. jesienią – razem z emeryturą albo osobnym przelewem. Gdy bank zablokuje taki wpływ:

1. pobierz wyciąg i informację z PUE/eZUS o wypłacie świadczenia,
2. złóż **reklamację** w banku ([wzór](https://bezzbywania.pl/komornik/wzory/reklamacja-bank-zajete-swiadczenie/)),
3. złóż **wniosek do komornika** o zwolnienie i zwrot ([wzór](https://bezzbywania.pl/komornik/wzory/wniosek-do-komornika-zwolnienie-swiadczenia/)),
4. pilnuj **tygodnia** na skargę do sądu, jeśli komornik nie odda pieniędzy.

:::warn
Gdy 13. lub 14. emerytura wpływa razem z emeryturą jednym przelewem, bank może nie odróżnić kwot. Pokaż decyzję lub informację ZUS o wysokości świadczenia – i żądaj zwolnienia tej części.
:::

## Świadczenie uzupełniające – dla kogo {#uzupelniajace}

Świadczenie uzupełniające (tzw. 500+ dla niesamodzielnych) przysługuje osobom z orzeczoną niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Często są to osoby z demencją albo niepełnosprawnością intelektualną. Jeśli taka osoba nie jest w stanie sama prowadzić sprawy – niech zrobi to pełnomocnik lub opiekun. [Jak to zorganizować](https://bezzbywania.pl/komornik/dluznik-z-niepelnosprawnoscia-intelektualna-komornik/).

## Źródła {#zrodla}

- Ustawa z 9.01.2020 r. o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów, art. 11 (t.j. Dz.U. 2024 poz. 891).
- Ustawa z 26.05.2023 r. o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów, art. 10 (t.j. Dz.U. 2025 poz. 183).
- Ustawa z 31.07.2019 r. o świadczeniu uzupełniającym dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji, art. 9 (t.j. Dz.U. 2026 poz. 723).
- Prawo bankowe, art. 54a (t.j. Dz.U. 2026 poz. 38).
- Ustawa o emeryturach i rentach z FUS, art. 141 ust. 3 (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1749).
- ZUS – „Potrącenia i egzekucje z emerytur i rent”.

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/komornik/13-14-emerytura-dodatek-pielegnacyjny-komornik/ (Bez Zbywania, aktualizacja 5.11.2026). To nie jest porada prawna.
