# Emerytura a komornik – ile może zabrać, ile musi zostać (2026)

Z emerytury i renty komornik może zabrać tylko część. Granice są dwie – procent od kwoty brutto i kwota wolna, która musi zostać na rękę. ZUS stosuje tę, która jest dla Ciebie korzystniejsza.


## Dwie granice {#dwie-granice}

Egzekucję z emerytur i rent regulują art. 139–141 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (art. 833 § 4 k.p.c. odsyła do tych przepisów). Komornik – a w praktyce ZUS, który potrąca na jego rzecz – musi zachować **obie** granice:

1. **limit procentowy** liczony od kwoty **brutto** (art. 140):
   - alimenty – do 60% (art. 140 ust. 1 pkt 1),
   - egzekwowane opłaty za pobyt w DPS, ZOL lub ZPO – do 50% (art. 140 ust. 1 pkt 2),
   - potrącenie odpłatności za pobyt w placówce na wniosek dyrektora (bez komornika) – do 65% (art. 140 ust. 4 pkt 3; przy zbiegu z innymi potrąceniami limit łączny do 70% – art. 140 ust. 6a),
   - inne długi (kredyty, pożyczki, rachunki) – do 25% (art. 140 ust. 1 pkt 3);
2. **kwota wolna** – tyle musi zostać po odliczeniu składki zdrowotnej i zaliczki na podatek (art. 141). Od 1.03.2026 r. do 28.02.2027 r.:

| Rodzaj należności | Kwota wolna | Podstawa |
|---|---|---|
| opłata za pobyt w placówce potrącana na wniosek dyrektora | 339,76 zł | art. 141 ust. 1 pkt 4 |
| alimenty | 849,42 zł | art. 141 ust. 1 pkt 1 |
| nienależnie pobrane świadczenia, składki (potrącenia ZUS) | 1121,28 zł | art. 141 ust. 1 pkt 3 |
| inne długi egzekwowane przez komornika lub urząd (w tym egzekwowana opłata za DPS) | 1401,57 zł | art. 141 ust. 1 pkt 2 |

Źródło kwot: komunikat Prezesa ZUS z 17.02.2026 r. (M.P. 2026 poz. 220).

:::ok
**Niska emerytura = brak potrąceń.** Jeśli po odliczeniu składki zdrowotnej i podatku emerytura jest niższa niż kwota wolna, ZUS nie potrąca nic (art. 141 ust. 1b).
:::

## Przykład {#przyklad}

Emerytura 3000 zł brutto, do wypłaty 2600 zł. Dług z kredytu.

- 25% z 3000 zł = **750 zł**,
- 2600 zł − 1401,57 zł = 1198,43 zł,
- komornik dostanie **750 zł** (mniejsza z kwot), Tobie zostaje 1850 zł.

Emerytura 1800 zł brutto, do wypłaty 1650 zł:

- 25% = 450 zł, ale 1650 zł − 1401,57 zł = **248,43 zł**,
- komornik dostanie 248,43 zł, zostaje 1401,57 zł.

Policz swoją sytuację w [kalkulatorze](https://bezzbywania.pl/komornik/kalkulator-kwoty-wolnej/#emerytura).

## Czego nie wlicza się do emerytury {#bez-dodatkow}

Kwotę wolną i limit liczy się od emerytury z dodatkami – **z wyłączeniem** świadczeń rodzinnych, dodatku dla sierot zupełnych, dodatku pielęgnacyjnego, dodatku weterana poszkodowanego i dodatku pieniężnego do renty inwalidzkiej (art. 141 ust. 3). ZUS nie potrąca też nic z 13. i 14. emerytury ani ze świadczenia uzupełniającego. [Więcej](https://bezzbywania.pl/komornik/13-14-emerytura-dodatek-pielegnacyjny-komornik/).

Masz dwie emerytury lub emeryturę i rentę? Kwotę wolną ustala się od jednego – wyższego – świadczenia (art. 141 ust. 4).

## Emerytura na koncie {#konto}

Gdy emerytura wpłynie na rachunek bankowy, organ egzekucyjny nie powinien doprowadzać do pozbawienia dłużnika środków wolnych od egzekucji. W orzecznictwie administracyjnym wskazuje się, że gdy organ zajmuje jednocześnie emeryturę w ZUS i konto, na które wpływa to świadczenie, powinien zapewnić poszanowanie kwoty wolnej (wyrok NSA z 30.01.2020 r., I GSK 1651/18). Podobnie w jednostkowej sprawie po interwencji RPO urząd skarbowy zwolnił z rachunku kwoty wypłacone przez ZUS (sprawa V.511.227.2024).

Dodatkowo na koncie działa comiesięczna kwota wolna z Prawa bankowego – 3604,50 zł w 2026 r. (art. 54). [Kwota wolna na koncie](https://bezzbywania.pl/komornik/kwota-wolna-na-koncie-2026-2027/).

:::warn
Jeśli z konta zabrano emeryturę ponad limity – złóż **skargę w tydzień** (komornik sądowy) albo **w 7 dni** (urząd). [Skarga na komornika](https://bezzbywania.pl/komornik/skarga-na-czynnosci-komornika/) · [egzekucja urzędu](https://bezzbywania.pl/komornik/egzekucja-z-urzedu-skarbowego-zus/).
:::

## ZUS potrąca za dużo – co zrobić {#za-duzo}

1. Sprawdź w decyzji lub na PUE/eZUS: kwotę brutto, składkę, podatek, potrącenie.
2. Policz w kalkulatorze, ile wolno.
3. Napisz do ZUS o korektę i zwrot nadpłaty: [wzór pisma do ZUS](https://bezzbywania.pl/komornik/wzory/pismo-do-zus-za-duze-potracenie-komornik/).
4. Złóż skargę na czynność komornika – to komornik odpowiada za zajęcie.

## Kwoty od marca 2027 {#2027}

Kwoty wolne rosną co roku od 1 marca razem z waloryzacją emerytur (art. 141 ust. 1a). Nowe kwoty ogłosi Prezes ZUS w lutym 2027 r. – zaktualizujemy tę stronę.

## Źródła {#zrodla}

- Ustawa o emeryturach i rentach z FUS, art. 139–141 (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1749).
- Komunikat Prezesa ZUS z 17.02.2026 r. (M.P. 2026 poz. 220).
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 833 § 4 (t.j. Dz.U. 2026 poz. 468).
- ZUS – „Potrącenia i egzekucje z emerytur i rent” (limity liczone od kwoty brutto).
- Wyrok NSA z 30.01.2020 r., I GSK 1651/18.
- RPO, sprawa V.511.227.2024 – komunikat z 5.02.2025 r.

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/komornik/emerytura-a-komornik-kwota-wolna-2026/ (Bez Zbywania, aktualizacja 5.11.2026). To nie jest porada prawna.