# Gmina milczy? Ponaglenie i skarga na bezczynność

Czekanie miesiącami na decyzję to nie „normalny tryb”. Urząd ma ustawowe terminy, a Ty masz narzędzia, by je wyegzekwować – i to bez kosztów.


## Ile gmina ma czasu {#terminy}

- Sprawa wymagająca postępowania wyjaśniającego: **miesiąc** od wszczęcia; szczególnie skomplikowana: **2 miesiące** (art. 35 § 3 k.p.a.).
- Odwołanie w SKO: **miesiąc** od otrzymania odwołania.
- Do terminu nie wlicza się m.in. terminów na Twoje czynności (np. uzupełnienie dokumentów) i opóźnień z Twojej winy (art. 35 § 5).
- Gdy urząd nie zdąży, musi Cię **zawiadomić**, podać przyczynę, **nowy termin** i pouczyć o prawie do ponaglenia (art. 36 § 1).

Świadczenie i tak przysługuje **od miesiąca złożenia wniosku** (art. 24 ust. 2 u.ś.r.) – zwłoka gminy nie odbiera Ci pieniędzy, ale opóźnia ich wypłatę. Dlatego warto działać.

## Ponaglenie {#ponaglenie}

Masz prawo do ponaglenia, gdy (art. 37 § 1 k.p.a.):
1. **bezczynność** – nie załatwiono sprawy w terminie z art. 35 lub w nowym terminie z art. 36;
2. **przewlekłość** – postępowanie trwa dłużej, niż to niezbędne.

**Jak:**
- adresujesz do **SKO**, składasz **w gminie** (art. 37 § 3 pkt 1);
- ponaglenie musi mieć **uzasadnienie** (art. 37 § 2) – krótko: kiedy złożyłeś wniosek, jaki termin minął, jak zwłoka Ci szkodzi (np. brak środków na leki);
- **nie składaj za wcześnie** – ponaglenie wniesione przed upływem terminu gmina pozostawi bez rozpoznania (art. 37 § 3a).

Gmina musi przekazać ponaglenie do SKO w **7 dni** i ustosunkować się do niego (§ 4). SKO rozpatruje je w **7 dni** (§ 5) i wydaje postanowienie: stwierdza bezczynność lub przewlekłość, czy była rażąca, i **wyznacza gminie termin** na decyzję (§ 6).

Wzór: [ponaglenie](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/wzory/ponaglenie-gmina-swiadczenie-pielegnacyjne/) albo [generator pism](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/generator-pism/).

## Skarga do WSA na bezczynność {#skarga}

Po ponagleniu możesz złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłość **w każdym czasie** (art. 53 § 2b p.p.s.a.) – przez gminę (art. 54 § 1). Nie czekasz na wynik ponaglenia.

Sąd, uwzględniając skargę (art. 149 p.p.s.a.), **zobowiązuje organ do wydania decyzji w określonym terminie**, stwierdza, czy bezczynność była rażąca, i może wymierzyć organowi grzywnę albo przyznać Ci sumę pieniężną.

Koszty: w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej skarżący – także na bezczynność – nie ma obowiązku uiszczania kosztów (art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).

## Gdy chodzi o wydanie orzeczenia {#orzeczenie}

Jeśli czekasz na **orzeczenie o niepełnosprawności** (powiatowy zespół), ponaglenie kierujesz do wojewódzkiego zespołu, za pośrednictwem powiatowego. Do zespołów stosuje się k.p.a. Zob. też art. 24a ust. 3 u.ś.r. – gdy dokument nie przyszedł na czas z winy innej instytucji, świadczenie liczy się od miesiąca złożenia wniosku.

## Źródła {#zrodla}

- [Kodeks postępowania administracyjnego, Dz.U. 2025 poz. 1691](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001691) – art. 35–37.
- [Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. 2026 poz. 143](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000143) – art. 53 § 2b, 54, 149, 239.
- [Ustawa o świadczeniach rodzinnych, Dz.U. 2026 poz. 1240](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260001240) – art. 24, 24a.

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/opiekunowie/bezczynnosc-gminy-ponaglenie/ (Bez Zbywania, aktualizacja 5.11.2026). To nie jest porada prawna.