# Świadczenie pielęgnacyjne 2026 i 2027 – kto dostaje i ile

Od 1 stycznia 2024 r. są dwa „świadczenia pielęgnacyjne”. Nowe – dla opiekunów dzieci do 18 lat, bez zakazu pracy. Stare – dla tych, którzy mieli do niego prawo do końca 2023 r. Kwota jest ta sama.


## W skrócie {#w-skrocie}

| | Nowe zasady (od 1.01.2024) | Stare zasady (prawa nabyte) |
|---|---|---|
| Kogo dotyczy | opieka nad **dzieckiem do 18 lat** | opieka nad dzieckiem lub dorosłym, prawo przyznane na zasadach sprzed 2024 r. |
| Kwota 2026 | **3386 zł** | **3386 zł** |
| Kwota od 1.01.2027 | **3488 zł** | **3488 zł** |
| Praca opiekuna | **wolno pracować** bez limitu | nie wolno podjąć zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej |
| Emerytura opiekuna | nie przeszkadza | przeszkadza (art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a w starym brzmieniu) |
| Kilkoro dzieci | **+100% na każde kolejne dziecko** | jedno świadczenie |
| Kryterium dochodowe | brak | brak |

Kwotę na 2027 r. ogłosił minister w obwieszczeniu (M.P. 2026 poz. 1042). Świadczenie rośnie co roku 1 stycznia o tyle procent, o ile wzrosła płaca minimalna (art. 17 ust. 3a–3d ustawy o świadczeniach rodzinnych). Stare świadczenie waloryzuje się tak samo (art. 63 ust. 5 ustawy o świadczeniu wspierającym).

## Nowe świadczenie: tylko na dziecko {#nowe}

Od 1 stycznia 2024 r. art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych daje świadczenie pielęgnacyjne **matce, ojcu, innym osobom zobowiązanym do alimentacji, małżonkom, opiekunowi faktycznemu dziecka i rodzinom zastępczym** – jeżeli **sprawują opiekę nad osobą do ukończenia 18. roku życia**, która ma:

- orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (zwykle po 16. roku życia) **albo**
- orzeczenie o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki **oraz** stałego współudziału opiekuna w leczeniu, rehabilitacji i edukacji (oba wskazania muszą być w orzeczeniu – sprawdź treść, nie numer punktu).

Nie ma już warunku rezygnacji z pracy, nie ma znaczenia emerytura opiekuna ani wiek, w którym powstała niepełnosprawność. Szczegóły: [świadczenie pielęgnacyjne na dziecko](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/swiadczenie-pielegnacyjne-na-dziecko/).

## Stare świadczenie: prawa nabyte {#stare}

Kto do 31 grudnia 2023 r. miał przyznane świadczenie pielęgnacyjne (także na dorosłego), **zachowuje je na starych zasadach** – do końca okresu, na który je przyznano (art. 63 ust. 2 ustawy o świadczeniu wspierającym). Gdy podopieczny dostaje nowe orzeczenie, świadczenie można **przedłużyć**, ale trzeba dotrzymać dwóch terminów po 3 miesiące (art. 63 ust. 3). To najczęstsza pułapka – opisujemy ją w artykule [prawa nabyte](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/prawa-nabyte-stare-swiadczenie-pielegnacyjne/).

Na starych zasadach nadal obowiązuje zakaz pracy zarobkowej i wyłączenie przy emeryturze opiekuna. Wiek powstania niepełnosprawności (art. 17 ust. 1b w starym brzmieniu) **nie powinien być podstawą odmowy**. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 21.10.2014 r. (K 38/13) uznał różnicowanie opiekunów według tego kryterium za niezgodne z Konstytucją. Ministerstwo rodziny do dziś twierdzi, że wyrok nie dał opiekunom prawa do świadczenia, ale sądy administracyjne konsekwentnie orzekają na korzyść opiekunów – co podkreślił Rzecznik Praw Obywatelskich w wystąpieniu z 22.07.2025 r. (III.7064.216.2025.JA), a stosuje np. WSA w Gliwicach (II SA/Gl 84/25). Jeśli gmina powołuje się na wiek powstania niepełnosprawności – odwołuj się.

## Opiekujesz się dorosłym, a nie masz starego świadczenia {#dorosly}

Od 2024 r. **nowego** świadczenia pielęgnacyjnego na dorosłego nie da się dostać. Pieniądze idą wtedy do samej osoby z niepełnosprawnością – jako **świadczenie wspierające** z ZUS (od 18 lat, przy co najmniej 70 punktach w decyzji WZON). Opiekun może w tym czasie pracować bez ograniczeń. Zobacz [kwoty świadczenia wspierającego za punkty](https://bezzbywania.pl/punkty/) oraz [porównanie z pielęgnacyjnym](https://bezzbywania.pl/artykuly/swiadczenie-wspierajace-a-swiadczenie-pielegnacyjne/).

:::warn
**Pobierasz stare świadczenie, a podopieczny chce złożyć wniosek o świadczenie wspierające?** Nie składaj wniosku do ZUS „z wyrównaniem”, zanim przeczytasz [jak bezpiecznie wybrać](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/swiadczenie-wspierajace-czy-pielegnacyjne-jak-wybrac/). Gminy żądają zwrotu świadczenia pielęgnacyjnego za miesiące, za które ZUS wypłacił wyrównanie (art. 63 ust. 11 u.ś.w.).
:::

## Kiedy świadczenie nie przysługuje {#wylaczenia}

Według obecnego art. 17 ust. 5 świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje m.in., gdy:

1. opiekun ma już ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna (wyjątek: kolejne dziecko – podwyżka o 100%),
2. dziecko zostało umieszczone lub przebywa w domu pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym, placówce całodobowej i podobnych,
3. ktoś inny ma już ustalone prawo do świadczenia na tę samą osobę,
4. na dziecko przysługuje zagraniczne świadczenie na pokrycie opieki (chyba że przepisy o koordynacji stanowią inaczej).

Krótki pobyt w szpitalu czy na turnusie to nie „umieszczenie” w placówce – zob. [szpital, ZOL, DPS](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/szpital-zol-dps-a-swiadczenie-pielegnacyjne/).

## Co jeszcze możesz dostać {#inne}

- **Zasiłek pielęgnacyjny** 215,84 zł – dla osoby z niepełnosprawnością (dziecka, osoby ze znacznym stopniem, osoby 75+), bez kryterium dochodowego: [zasiłek pielęgnacyjny](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/zasilek-pielegnacyjny/).
- **Dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego** 90 lub 110 zł – do zasiłku rodzinnego: [dodatek do zasiłku rodzinnego](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/dodatek-do-zasilku-rodzinnego-niepelnosprawne-dziecko/).
- **Składki emerytalno-rentowe** opłacane przez gminę i ubezpieczenie zdrowotne: [składki opiekuna](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/skladki-emerytalne-i-zdrowotne-opiekuna/).

Świadczenie pielęgnacyjne jest **wolne od podatku** (art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT) i **nie podlega egzekucji** komorniczej (art. 833 § 6 k.p.c.): [komornik i podatek](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/swiadczenie-pielegnacyjne-komornik-podatek/).

## Gdzie i jak złożyć wniosek {#wniosek}

Wniosek składasz w gminie miejsca zamieszkania (MOPS, GOPS, MOPR, CUS albo wydział urzędu) – papierowo lub elektronicznie przez portal Emp@tia, e-Doręczenia lub bankowość elektroniczną (art. 23 ust. 3a u.ś.r.). Złóż go **w ciągu 3 miesięcy od wydania orzeczenia** – wtedy świadczenie dostaniesz od miesiąca złożenia wniosku o orzeczenie (art. 24 ust. 2a u.ś.r.). Instrukcja: [wniosek krok po kroku](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/wniosek-o-swiadczenie-pielegnacyjne-krok-po-kroku/).

## Źródła {#zrodla}

- [Ustawa o świadczeniach rodzinnych, Dz.U. 2026 poz. 1240 (tekst jednolity)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260001240) – art. 17, 23, 24.
- [Ustawa o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu z 2023 r., Dz.U. 2023 poz. 390](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230000390) – stary art. 17.
- [Ustawa o świadczeniu wspierającym, Dz.U. 2026 poz. 873](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000873) – art. 63.
- [Obwieszczenie w sprawie wysokości świadczenia pielęgnacyjnego w 2027 r., M.P. 2026 poz. 1042](https://eli.gov.pl/eli/MP/2026/1042/ogl/pol)
- [Wyrok TK z 21.10.2014 r., K 38/13, Dz.U. 2014 poz. 1443](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20140001443)
- [WSA w Gliwicach, II SA/Gl 84/25](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/205C06CF3C)
- [RPO do MRPiPS, 22.07.2025 r., III.7064.216.2025.JA (K 38/13, kontrole wojewodów)](https://bip.brpo.gov.pl/sites/default/files/2025-07/Do_MRPiPS_swiadczenie_pielegnacyjne_opiekunowie_ozn_zwroty_22_07_2025.pdf)
- [Odpowiedź MRPiPS z 24.09.2025 r., DPR-IV.070.57.2025](https://bip.brpo.gov.pl/sites/default/files/2025-09/Odpowiedz_MRiPS_swiadczenie_pielegnacyjne_opiekunowie_ozn_zwroty_24_09_2025.pdf)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/opiekunowie/swiadczenie-pielegnacyjne-2026-kto-i-ile/ (Bez Zbywania, aktualizacja 5.11.2026). To nie jest porada prawna.
