# Wygrane sprawy opiekunów – wyroki sądów administracyjnych

Gminy i SKO przegrywają, gdy nie ustalą rzetelnie codziennego zakresu opieki, opierają się na wadliwym wywiadzie albo ignorują prawa nabyte. Poniżej 5 sprawdzonych rozstrzygnięć z sygnaturami – oraz 2 przegrane, o których musisz wiedzieć.

**Uczciwie:** to nie statystyka. Każda sprawa jest inna, a wyrok w cudzej sprawie nie wiąże Twojej gminy – ale argumenty z niego możesz i powinieneś powoływać w odwołaniu.

## Co działa

- **Konkretny opis opieki** – dzień i noc, czynność po czynności, ile razy. Opieka „stała” to nie „24 godziny na dobę”.
- **Czytanie protokołu wywiadu** i prostowanie go na piśmie – sądy uchylają decyzje oparte na wnioskach, których w wywiadzie nie ma.
- **Powołanie praw nabytych** (art. 63 ust. 2–3 u.ś.w.) przy kontynuacji starego świadczenia.
- **Wykazanie braku zmian** przy kontynuacji świadczenia – gmina nie może od nowa kwestionować opieki bez wykazania zmiany sytuacji faktycznej (art. 63 ust. 3 u.ś.w.).

## Wygrane
Wygrana Stała opieka

### Opieka nie musi trwać 24 godziny na dobę, a rodzeństwo nie odbiera prawa
**NSA, I OSK 2130/24, 25.11.2025**
Spór o świadczenie pielęgnacyjne na starych zasadach. NSA wskazał, że organ musi ustalić rzeczywisty zakres opieki, do opieki liczą się też codzienne czynności domowe, ustawa nie wyznacza limitu godzin, a samo istnienie innego rodzeństwa nie wyklucza prawa – to rodzina decyduje, kto się opiekuje.
**Czego się nauczyć:** Opisuj całą codzienną opiekę (także zakupy, posiłki, leki, wizyty, nadzór) i nie dawaj się zbyć argumentem „są inni krewni”.
[Źródło: NSA – Wybrane orzecznictwo](https://www.nsa.gov.pl/wybrane-orzecznictwo/wybrane-orzecznictwo/stala-opieka-a-prawo-do-swiadczenia-pielegnacyjnego-wyrok-z-25-listopada-2025-r-i-osk-213024/) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/stala-opieka-ile-godzin/)
Wygrana Prawa nabyte

### Wniosek o orzeczenie złożony przed 2024 r. ratuje stare zasady
**NSA, I OSK 5/25, 15.01.2026**
NSA uznał, że „prawo powstało do 31.12.2023 r.” (art. 63 ust. 1 u.ś.w.) także wtedy, gdy wniosek o świadczenie pielęgnacyjne złożono po 1.01.2024 r., ale w terminie 3 miesięcy od orzeczenia (art. 24 ust. 2a u.ś.r.), a wniosek o orzeczenie wpłynął do 31.12.2023 r. i niepełnosprawność datowano przed 2024 r.
**Czego się nauczyć:** Jeśli gmina odmawia, bo „wniosek po 1 stycznia 2024 r.” – sprawdź daty wniosku o orzeczenie i powstania niepełnosprawności. Powołaj I OSK 5/25.
[Źródło: NSA – Wybrane orzecznictwo](https://www.nsa.gov.pl/wybrane-orzecznictwo/wybrane-orzecznictwo/termin-zlozenia-wniosku-o-swiadczenie-pielegnacyjne-wyrok-z-15-stycznia-2026-r-i-osk-525/) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/prawa-nabyte-stare-swiadczenie-pielegnacyjne/)
Wygrana Wywiad środowiskowy

### Wywiad mówiący o „opiece przez cały dzień” nie pozwala uznać, że opiekun może pracować
**WSA w Gliwicach, II SA/Gl 84/25, 2.04.2025**
Gmina odmówiła z powodu wieku powstania niepełnosprawności, SKO – bo opiekunka rzekomo mogła pracować. Sąd uchylił obie decyzje: wniosek złożony przed 1.01.2024 r. rozpatruje się według starych przepisów, kryterium wieku nie może być podstawą odmowy (wyrok TK K 38/13), a ustalenia wywiadu (opieka codzienna, przez cały dzień) nie uzasadniały wniosku, że zakres opieki pozwala na pracę. Naruszono art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Wyrok prawomocny.
**Czego się nauczyć:** Czytaj protokół wywiadu i porównuj go z uzasadnieniem decyzji. Jeśli organ „dopisuje” wnioski, których w wywiadzie nie ma – to zarzut naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a.
[Źródło: CBOSA](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/205C06CF3C) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/wywiad-srodowiskowy-swiadczenie-pielegnacyjne/)
Wygrana Wywiad i pobyt poza domem

### Pobyt matki na rehabilitacji nie przekreśla opieki
**WSA w Gdańsku, II SA/Gd 1063/24, 27.03.2025**
Gmina odmówiła świadczenia, bo nie przeprowadziła wywiadu – matka była akurat na rehabilitacji. Sąd uchylił decyzje: krótkotrwały wyjazd na rehabilitację nie niweczy opieki, a „stała” opieka nie oznacza opieki całodobowej. Organ ma ustalić, jakie czynności opiekun wykonuje na co dzień. Wyrok prawomocny.
**Czego się nauczyć:** Szpital, sanatorium, turnus – to nie powód do odmowy ani do cofnięcia świadczenia. Żądaj ustalenia zwykłego, codziennego zakresu opieki.
[Źródło: CBOSA](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/4FEAB74E7F) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/szpital-zol-dps-a-swiadczenie-pielegnacyjne/)
Wygrana Kontynuacja na starych zasadach

### Przy kontynuacji świadczenia gmina nie może od nowa podważać opieki
**WSA w Lublinie, II SA/Lu 367/25, 2.09.2025**
Po nowym orzeczeniu matki opiekunka złożyła wniosek o dalsze świadczenie; SKO odmówiło, uznając, że przy „dobrej organizacji” mogłaby pracować. Sąd uchylił decyzje: art. 63 ust. 3 u.ś.w. chroni prawa nabyte, a wcześniejsze ustalenie, że opieka wymaga rezygnacji z pracy, wiąże organ, chyba że wykaże on zmianę sytuacji faktycznej. Wyrok prawomocny.
**Czego się nauczyć:** Przy przedłużeniu starego świadczenia powołaj art. 63 ust. 3 u.ś.w. i żądaj, by gmina wskazała, co się zmieniło.
[Źródło: CBOSA](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/D7D7FF82FD) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/prawa-nabyte-stare-swiadczenie-pielegnacyjne/)

## Przegrane – czego unikać
Przegrana – ważne ostrzeżenie Zwrot po świadczeniu wspierającym

### Zwrot świadczenia pielęgnacyjnego za okres świadczenia wspierającego – niezależnie od wiedzy opiekuna
**NSA, I OSK 621/25, 15.04.2026**
NSA uznał, że art. 63 ust. 11 u.ś.w. działa obiektywnie: świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, za który podopieczny dostał świadczenie wspierające, jest nienależne bez względu na to, czy opiekun wiedział o skutkach i był pouczony. Sprawa wcześniej wygrana przed WSA w Łodzi (II SA/Łd 779/24) – NSA przyjął odmienną wykładnię.
**Czego się nauczyć:** Argument „nie wiedziałem, nikt mnie nie pouczył” prawie na pewno nie wystarczy. Zapobiegaj (wniosek do ZUS bez wyrównania), a gdy już jest decyzja – walcz o kwotę, brak odsetek, raty i umorzenie.
[Źródło: NSA – Wybrane orzecznictwo](https://www.nsa.gov.pl/wybrane-orzecznictwo/wybrane-orzecznictwo/swiadczenie-pielegnacyjne-a-przyznanie-swiadczenia-wspierajacego-z-moca-wsteczna-wyrok-z-15-kwietnia-2026-r-i-osk-62125/) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/zwrot-swiadczenia-pielegnacyjnego-po-swiadczeniu-wspierajacym/)
Przegrana – ważne ostrzeżenie Emerytura

### Emerytura niezawieszona przed 2024 r. zamyka drogę do starych zasad
**NSA, I OSK 600/25, 1.04.2026**
NSA: do zastosowania starych przepisów (art. 63 ust. 1 u.ś.w.) wszystkie warunki musiały być spełnione do 31.12.2023 r. Sam wniosek nie wystarczy. Pobieranie emerytury jest przeszkodą, którą usuwa tylko decyzja ZUS o zawieszeniu – skuteczna od miesiąca jej wydania.
**Czego się nauczyć:** Jeśli emeryt chce dziś świadczenia pielęgnacyjnego na dorosłego – stare zasady są praktycznie zamknięte. Sprawdź świadczenie wspierające dla podopiecznego i dodatek pielęgnacyjny.
[Źródło: NSA – Wybrane orzecznictwo](https://www.nsa.gov.pl/wybrane-orzecznictwo/wybrane-orzecznictwo/swiadczenie-pielegnacyjne-a-brak-zawieszenia-emerytury-przed-1-stycznia-2024-r-wyrok-z-1-kwietnia-2026-r-i-osk-60025/) · [poradnik](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/emeryt-opiekun-swiadczenie-pielegnacyjne/)

**Gmina odmówiła, odebrała świadczenie albo żąda zwrotu?** Nie czekaj. Odwołanie do SKO: **14 dni** od doręczenia decyzji (składasz przez gminę). Skarga do WSA: **30 dni** od decyzji SKO, bez wpisu. Termin minął bez Twojej winy – [przywrócenie terminu i tryby nadzwyczajne](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/termin-minal-co-teraz/). [Policz termin](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/terminy/) · [przygotuj pismo](https://bezzbywania.pl/opiekunowie/generator-pism/).

Wygrane w sprawach świadczenia wspierającego (WZON, ZUS): [wygrane z WZON](https://bezzbywania.pl/wygrane/).

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/opiekunowie/wygrane/ (Bez Zbywania, aktualizacja 5.11.2026). To nie jest porada prawna.
