# Legitymacja osoby niepełnosprawnej i mLegitymacja ON: wniosek, ważność i ulgi

Legitymacja osoby niepełnosprawnej potwierdza status i uprawnienia bez konieczności okazywania całego orzeczenia ze szczegółami medycznymi. Dokument jest dostępny w tradycyjnej formie plastikowej karty oraz w postaci cyfrowej w aplikacji mObywatel. Sprawdź, kiedy złożyć wniosek w PZON i jakie zniżki przysługują w komunikacji czy kulturze.


## Kto i na jakiej podstawie {#kto}

Legitymację wydaje **PZON** na podstawie **prawomocnego** orzeczenia o niepełnosprawności, o stopniu niepełnosprawności lub o wskazaniach do ulg i uprawnień (art. 6ca ust. 1 ustawy o rehabilitacji; § 35 rozporządzenia w sprawie orzekania). Są dwa rodzaje:

- **legitymacja dokumentująca niepełnosprawność** – dla dzieci do 16 lat (§ 35 ust. 1),
- **legitymacja dokumentująca stopień niepełnosprawności** – dla osób z orzeczeniem o stopniu albo o wskazaniach do ulg (§ 35 ust. 3).

## Tradycyjna czy w telefonie {#rodzaje}

- **Legitymacja tradycyjna** (plastikowa) – na wniosek osoby lub przedstawiciela ustawowego, składany w PZON (art. 6ca ust. 2 pkt 1). Wniosek zawiera dane osoby, kontakt i informacje o dokumencie tożsamości (art. 6ca ust. 8).
- **mLegitymacja ON** – dokument mobilny w aplikacji **mObywatel**, udostępniany po uwierzytelnieniu (art. 6ca ust. 2 pkt 2). Wzór dokumentu mobilnego obowiązuje od 30 lipca 2025 r. Przedstawiciel ustawowy otrzymuje mLegitymację po uprawomocnieniu się orzeczenia, jeśli jego dane wskazano we wniosku; w przeciwnym razie składa w PZON odrębny wniosek (art. 6ca ust. 3–5).

## Ważność {#waznosc}

Na okres ważności orzeczenia, ale nie dłużej niż (art. 6ca ust. 6–7):

- **5 lat** – legitymacja dokumentująca niepełnosprawność (dziecko),
- **10 lat** – legitymacja dokumentująca stopień, wydana osobie przed 60. rokiem życia.

Przy kilku orzeczeniach wystawia się ją na podstawie ostatniego prawomocnego (ust. 9).

## Co można wpisać {#wpis}

- **Stopień** – na Twój wniosek (§ 35 ust. 5).
- **Symbol przyczyny** – na wniosek osoby lub przedstawiciela ustawowego dziecka (§ 35 ust. 6).

Zastanów się, czy chcesz, by symbol był widoczny dla każdego, komu pokazujesz legitymację – to Twoja decyzja.

## Opłaty, duplikat, nowa legitymacja {#oplaty}

- **Duplikat** przy utracie lub zniszczeniu – **15 zł** (art. 6cc ust. 1–2).
- **Nowa legitymacja** przy zmianie PESEL, nazwiska, wizerunku albo dopisaniu stopnia lub symbolu – **bez opłaty** (art. 6cc ust. 3–4); oddajesz starą.
- Wydatki na wystawianie legitymacji i blankiety pokrywa budżet państwa (art. 6cb ust. 4).

## Do czego się przydaje {#ulgi}

Legitymacja potwierdza orzeczenie w miejscach, gdzie nie chcesz pokazywać całego orzeczenia: ulgi w komunikacji (zakres zależy od przepisów o ulgach i od przewoźnika), zniżki w instytucjach kultury, potwierdzenie u pracodawcy, w urzędzie. Zakres konkretnej ulgi sprawdzaj u przewoźnika lub instytucji – zależy od stopnia, a czasem od symbolu.

Pamiętaj: legitymacja **nie zastępuje karty parkingowej** – ta wymaga pkt 9 w orzeczeniu i osobnego wniosku ([karta parkingowa](https://bezzbywania.pl/orzeczenie/karta-parkingowa-orzeczenie/)).

:::ok
Orzeczenie wydane, ale nieprawomocne, bo się odwołujesz? Legitymację dostaniesz dopiero na podstawie prawomocnego orzeczenia. Do tego czasu pokazuj odpis orzeczenia i, przy kolejnym orzeczeniu, [zaświadczenie z art. 6bb ust. 3](https://bezzbywania.pl/orzeczenie/wzory/zaswiadczenie-o-waznosci/).
:::

## Krok po kroku {#krok}

1. Poczekaj, aż orzeczenie stanie się **prawomocne** (minie 14 dni od doręczenia bez odwołania albo zakończy się sprawa w WZON lub sądzie).
2. **mLegitymacja**: zaloguj się w aplikacji mObywatel i dodaj dokument; jeśli nie widzisz go jako rodzic dziecka – złóż w PZON wniosek o mLegitymację ON (art. 6ca ust. 4–5).
3. **Legitymacja tradycyjna**: złóż wniosek w PZON (zwykle z aktualnym zdjęciem – zapytaj w zespole o wymogi), zaznacz, czy chcesz wpisu stopnia i symbolu.
4. Odbierz legitymację i sprawdź dane i datę ważności.
5. Przy kolejnym orzeczeniu legitymację wystawia się na podstawie ostatniego prawomocnego orzeczenia (art. 6ca ust. 9) – złóż wniosek ponownie.

## Źródła {#zrodla}

- [Ustawa o rehabilitacji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 884), art. 6ca–6cc](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000884)
- [Rozporządzenie w sprawie orzekania (t.j. Dz.U. 2026 poz. 677), § 35](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000677)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/orzeczenie/legitymacja-i-ulgi/ (Bez Zbywania, aktualizacja 4.11.2026). To nie jest porada prawna.
