# Badanie w domu, badanie zdalne i niestawiennictwo na badaniu ZUS

Niestawienie się na badaniu może skutkować umorzeniem postępowania lub wstrzymaniem wypłaty renty. Jeżeli stan zdrowia nie pozwala Ci dotrzeć na miejsce, złóż wniosek o badanie w domu lub o wyznaczenie nowego terminu wraz z zaświadczeniem lekarskim.


## Badanie w miejscu pobytu {#w-domu}

Jeśli stan zdrowia nie pozwala Ci zgłosić się na badanie (np. leżysz, jesteś w hospicjum lub szpitalu), poproś o badanie w miejscu pobytu. Dołącz **zaświadczenie lekarza prowadzącego**, że nie możesz stawić się osobiście.

Od 1 stycznia 2027 r. zasada jest zapisana wprost w ustawie: jeśli stan zdrowia stwierdzony w zaświadczeniu lekarza prowadzącego (wystawionym nie wcześniej niż miesiąc przed złożeniem wniosku) uniemożliwia osobiste zgłoszenie się, badanie może odbyć się w miejscu pobytu – **za Twoją zgodą** (art. 85c ust. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).

## Orzeczenie bez badania i badanie zdalne {#bez-badania}

Od 1 stycznia 2027 r. ustawa wprost pozwala wydać orzeczenie na podstawie samej dokumentacji, jeśli umożliwia ona prawidłową i kompleksową ocenę. Badanie może też odbyć się **zdalnie** (teleporada, wideo), gdy taki sposób pozwala na prawidłową ocenę (art. 85d ust. 3 i 6). Jeśli uważasz, że bez bezpośredniego badania lekarz nie zobaczy Twoich ograniczeń – napisz to i poproś o badanie osobiste.

## Niestawiennictwo – skutki {#skutki}

- Gdy pobierasz świadczenie i bez uzasadnionej przyczyny nie poddasz się badaniu mimo wezwania, ZUS **wstrzymuje wypłatę** (art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o FUS).
- Od 2027 r.: jeśli w ciągu **7 dni** od wyznaczonego terminu badania (albo od ustania przyczyny nieobecności) złożysz wniosek i uprawdopodobnisz, że nie stawiłeś(-aś) się bez swojej winy, ZUS wyznaczy nowy termin. Jeśli nie złożysz wniosku w terminie – ZUS **umorzy postępowanie albo wstrzyma wypłatę** (art. 85c ust. 7–8).

Policz te 7 dni w [kalkulatorze terminów](https://bezzbywania.pl/zus/kalkulator-terminow/).

## Jak usprawiedliwić {#usprawiedliwienie}

1. Zadzwoń lub napisz do ZUS **przed terminem**, jeśli wiesz, że nie przyjdziesz.
2. Złóż pismo z prośbą o nowy termin albo badanie w domu, z zaświadczeniem lekarskim (np. pobyt w szpitalu, zaostrzenie choroby, brak transportu przy niepełnosprawności ruchowej).
3. Zachowaj dowód złożenia (potwierdzenie z eZUS, potwierdzenie nadania listu lub kopię pisma z pieczątką).

## Do 31 grudnia 2026 r. {#do-2026}

Do końca 2026 r. szczegółowe zasady (wezwania, badania w miejscu pobytu, skutki nieobecności) określa rozporządzenie w sprawie orzekania o niezdolności do pracy. W praktyce działaj tak samo: usprawiedliwiaj nieobecność jak najszybciej, na piśmie, z dokumentem.

## Źródła {#zrodla}

- [Ustawa z 18.12.2025 r. (Dz.U. 2026 poz. 26) – art. 85c, 85d ustawy o s.u.s. (od 1.01.2027)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000026)
- [Ustawa o emeryturach i rentach z FUS (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1749 ze zm.), art. 134](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001749)

---
Źródło: https://bezzbywania.pl/zus/poradniki/badanie-w-domu-niestawiennictwo/ (Bez Zbywania, aktualizacja 3.11.2026). To nie jest porada prawna.