Statystyki: odmowy ZUS, komisje lekarskie, wyroki sądów
Oficjalne dane ZUS i ministerstwa – z linkami do źródeł. Pokazują, że odmowa u lekarza orzecznika to często nie koniec sprawy.
Ile orzeczeń jest odmownych
| Rodzaj sprawy (2025) | Lekarz orzecznik – orzeczeń | odmownych | Komisja lekarska – orzeczeń | odmownych |
|---|---|---|---|---|
| Renta z tytułu niezdolności do pracy | 182 253 | 15,6% | 19 785 | 60,6% |
| Świadczenie rehabilitacyjne | 253 669 | 9,0% | 12 971 | 61,3% |
| Renta socjalna | 46 764 | 19,4% | 6871 | 65,6% |
| Świadczenie uzupełniające (500+) | 80 118 | 33,9% | 8382 | 76,6% |
| Wszystkie sprawy świadczeń | 785 359 | 17,6% | 72 116 | 56,7% |
Komisja rozpatruje sprawy, w których ktoś złożył sprzeciw – stąd wyższy odsetek odmów niż u lekarzy orzeczników. Dla porównania w 2024 r. komisje odmówiły w 60,0% spraw o rentę i w 77,2% spraw o świadczenie uzupełniające.
Jak często komisja zmienia orzeczenie
W 2025 r. komisje lekarskie ZUS wydały 72 164 orzeczeń. W 19 512 sprawach (27,0%) zmieniły ustalenia lekarza orzecznika, w 51 185 (70,9%) je podtrzymały. Przy pierwszorazowych orzeczeniach do celów rentowych zmieniających było 31,1% (4489 z 14 445). „Zmieniające” oznacza zmianę jakiegokolwiek ustalenia (np. daty lub okresu), nie zawsze na korzyść wnioskodawcy.
Odwołania do sądu
| Rok | Odwołania do sądu | Wyroki I instancji | Odwołanie uwzględnione w całości | % wyroków |
|---|---|---|---|---|
| 2024 | 18,3 tys. | 18,3 tys. | 4,8 tys. | 26,2% |
| 2025 | 17,2 tys. | 17,4 tys. | 4,7 tys. | 26,9% |
| Rok | Odwołania do sądu | Wyroki I instancji | Uwzględnione |
|---|---|---|---|
| 2024 | 7,6 tys. | 7,7 tys. | 1,8 tys. |
| 2025 | 7,0 tys. | 7,4 tys. | 1,8 tys. |
Co czwarte odwołanie, które kończy się wyrokiem, sąd uwzględnia w całości. Do tego dochodzą wyroki uwzględniające odwołanie w części.
Renty i świadczenie uzupełniające w latach 2021–2025
| Rok | Przyznane renty z tytułu niezdolności (tys. osób) | Decyzje odmowne w sprawie renty (tys.) | Pobierający świadczenie uzupełniające, XII (tys.) |
|---|---|---|---|
| 2021 | 41,2 | 28,3 | 390,1 |
| 2022 | 39,8 | 27,1 | 388,7 |
| 2023 | 40,8 | 27,4 | 381,9 |
| 2024 | 43,0 | 27,3 | 373,2 |
| 2025 | 40,1 | 25,4 | 223,8 |
Źródło nie wyjaśnia przyczyn spadku liczby pobierających w 2025 r. Jeśli Twoje świadczenie uzupełniające ustało, sprawdź, dlaczego – i czy przysługuje Ci odwołanie: świadczenie uzupełniające – poradnik.