Uprawnienia i świadczenia · Opublikowano: 4.11.2026

Legitymacja osoby niepełnosprawnej i mLegitymacja ON: wniosek, ważność i ulgi

Legitymacja osoby niepełnosprawnej potwierdza status i uprawnienia bez konieczności okazywania całego orzeczenia ze szczegółami medycznymi. Dokument jest dostępny w tradycyjnej formie plastikowej karty oraz w postaci cyfrowej w aplikacji mObywatel. Sprawdź, kiedy złożyć wniosek w PZON i jakie zniżki przysługują w komunikacji czy kulturze.

Kto i na jakiej podstawie

Legitymację wydaje PZON na podstawie prawomocnego orzeczenia o niepełnosprawności, o stopniu niepełnosprawności lub o wskazaniach do ulg i uprawnień (art. 6ca ust. 1 ustawy o rehabilitacji; § 35 rozporządzenia w sprawie orzekania). Są dwa rodzaje:

• legitymacja dokumentująca niepełnosprawność – dla dzieci do 16 lat (§ 35 ust. 1),
• legitymacja dokumentująca stopień niepełnosprawności – dla osób z orzeczeniem o stopniu albo o wskazaniach do ulg (§ 35 ust. 3).

Tradycyjna czy w telefonie

• Legitymacja tradycyjna (plastikowa) – na wniosek osoby lub przedstawiciela ustawowego, składany w PZON (art. 6ca ust. 2 pkt 1). Wniosek zawiera dane osoby, kontakt i informacje o dokumencie tożsamości (art. 6ca ust. 8).
• mLegitymacja ON – dokument mobilny w aplikacji mObywatel, udostępniany po uwierzytelnieniu (art. 6ca ust. 2 pkt 2). Wzór dokumentu mobilnego obowiązuje od 30 lipca 2025 r. Przedstawiciel ustawowy otrzymuje mLegitymację po uprawomocnieniu się orzeczenia, jeśli jego dane wskazano we wniosku; w przeciwnym razie składa w PZON odrębny wniosek (art. 6ca ust. 3–5).

Ważność

Na okres ważności orzeczenia, ale nie dłużej niż (art. 6ca ust. 6–7):

• 5 lat – legitymacja dokumentująca niepełnosprawność (dziecko),
• 10 lat – legitymacja dokumentująca stopień, wydana osobie przed 60. rokiem życia.

Przy kilku orzeczeniach wystawia się ją na podstawie ostatniego prawomocnego (ust. 9).

Co można wpisać

• Stopień – na Twój wniosek (§ 35 ust. 5).
• Symbol przyczyny – na wniosek osoby lub przedstawiciela ustawowego dziecka (§ 35 ust. 6).

Zastanów się, czy chcesz, by symbol był widoczny dla każdego, komu pokazujesz legitymację – to Twoja decyzja.

Opłaty, duplikat, nowa legitymacja

• Duplikat przy utracie lub zniszczeniu – 15 zł (art. 6cc ust. 1–2).
• Nowa legitymacja przy zmianie PESEL, nazwiska, wizerunku albo dopisaniu stopnia lub symbolu – bez opłaty (art. 6cc ust. 3–4); oddajesz starą.
• Wydatki na wystawianie legitymacji i blankiety pokrywa budżet państwa (art. 6cb ust. 4).

Do czego się przydaje

Legitymacja potwierdza orzeczenie w miejscach, gdzie nie chcesz pokazywać całego orzeczenia: ulgi w komunikacji (zakres zależy od przepisów o ulgach i od przewoźnika), zniżki w instytucjach kultury, potwierdzenie u pracodawcy, w urzędzie. Zakres konkretnej ulgi sprawdzaj u przewoźnika lub instytucji – zależy od stopnia, a czasem od symbolu.

Pamiętaj: legitymacja nie zastępuje karty parkingowej – ta wymaga pkt 9 w orzeczeniu i osobnego wniosku (karta parkingowa).

1. Poczekaj, aż orzeczenie stanie się prawomocne (minie 14 dni od doręczenia bez odwołania albo zakończy się sprawa w WZON lub sądzie).
2. mLegitymacja: zaloguj się w aplikacji mObywatel i dodaj dokument; jeśli nie widzisz go jako rodzic dziecka – złóż w PZON wniosek o mLegitymację ON (art. 6ca ust. 4–5).
3. Legitymacja tradycyjna: złóż wniosek w PZON (zwykle z aktualnym zdjęciem – zapytaj w zespole o wymogi), zaznacz, czy chcesz wpisu stopnia i symbolu.
4. Odbierz legitymację i sprawdź dane i datę ważności.
5. Przy kolejnym orzeczeniu legitymację wystawia się na podstawie ostatniego prawomocnego orzeczenia (art. 6ca ust. 9) – złóż wniosek ponownie.

Źródła

• Ustawa o rehabilitacji (t.j. Dz.U. 2026 poz. 884), art. 6ca–6cc
• Rozporządzenie w sprawie orzekania (t.j. Dz.U. 2026 poz. 677), § 35