Kto i ile dostaje · Opublikowano: 3.11.2026 · Zaktualizowano: 5.11.2026 · Stan prawny: 3.11.2026

Świadczenie pielęgnacyjne 2026 i 2027 – kto dostaje i ile

Od 1 stycznia 2024 r. są dwa „świadczenia pielęgnacyjne”. Nowe – dla opiekunów dzieci do 18 lat, bez zakazu pracy. Stare – dla tych, którzy mieli do niego prawo do końca 2023 r. Kwota jest ta sama.

W skrócie

	Nowe zasady (od 1.01.2024)	Stare zasady (prawa nabyte)
Kogo dotyczy	opieka nad dzieckiem do 18 lat	opieka nad dzieckiem lub dorosłym, prawo przyznane na zasadach sprzed 2024 r.
Kwota 2026	3386 zł	3386 zł
Kwota od 1.01.2027	3488 zł	3488 zł
Praca opiekuna	wolno pracować bez limitu	nie wolno podjąć zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej
Emerytura opiekuna	nie przeszkadza	przeszkadza (art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a w starym brzmieniu)
Kilkoro dzieci	+100% na każde kolejne dziecko	jedno świadczenie
Kryterium dochodowe	brak	brak

Kwotę na 2027 r. ogłosił minister w obwieszczeniu (M.P. 2026 poz. 1042). Świadczenie rośnie co roku 1 stycznia o tyle procent, o ile wzrosła płaca minimalna (art. 17 ust. 3a–3d ustawy o świadczeniach rodzinnych). Stare świadczenie waloryzuje się tak samo (art. 63 ust. 5 ustawy o świadczeniu wspierającym).

Nowe świadczenie: tylko na dziecko

Od 1 stycznia 2024 r. art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych daje świadczenie pielęgnacyjne matce, ojcu, innym osobom zobowiązanym do alimentacji, małżonkom, opiekunowi faktycznemu dziecka i rodzinom zastępczym – jeżeli sprawują opiekę nad osobą do ukończenia 18. roku życia, która ma:

orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (zwykle po 16. roku życia) albo
orzeczenie o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki oraz stałego współudziału opiekuna w leczeniu, rehabilitacji i edukacji (oba wskazania muszą być w orzeczeniu – sprawdź treść, nie numer punktu).

Nie ma już warunku rezygnacji z pracy, nie ma znaczenia emerytura opiekuna ani wiek, w którym powstała niepełnosprawność. Szczegóły: świadczenie pielęgnacyjne na dziecko.

Stare świadczenie: prawa nabyte

Kto do 31 grudnia 2023 r. miał przyznane świadczenie pielęgnacyjne (także na dorosłego), zachowuje je na starych zasadach – do końca okresu, na który je przyznano (art. 63 ust. 2 ustawy o świadczeniu wspierającym). Gdy podopieczny dostaje nowe orzeczenie, świadczenie można przedłużyć, ale trzeba dotrzymać dwóch terminów po 3 miesiące (art. 63 ust. 3). To najczęstsza pułapka – opisujemy ją w artykule prawa nabyte.

Na starych zasadach nadal obowiązuje zakaz pracy zarobkowej i wyłączenie przy emeryturze opiekuna. Wiek powstania niepełnosprawności (art. 17 ust. 1b w starym brzmieniu) nie powinien być podstawą odmowy. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 21.10.2014 r. (K 38/13) uznał różnicowanie opiekunów według tego kryterium za niezgodne z Konstytucją. Ministerstwo rodziny do dziś twierdzi, że wyrok nie dał opiekunom prawa do świadczenia, ale sądy administracyjne konsekwentnie orzekają na korzyść opiekunów – co podkreślił Rzecznik Praw Obywatelskich w wystąpieniu z 22.07.2025 r. (III.7064.216.2025.JA), a stosuje np. WSA w Gliwicach (II SA/Gl 84/25). Jeśli gmina powołuje się na wiek powstania niepełnosprawności – odwołuj się.

Opiekujesz się dorosłym, a nie masz starego świadczenia

Od 2024 r. nowego świadczenia pielęgnacyjnego na dorosłego nie da się dostać. Pieniądze idą wtedy do samej osoby z niepełnosprawnością – jako świadczenie wspierające z ZUS (od 18 lat, przy co najmniej 70 punktach w decyzji WZON). Opiekun może w tym czasie pracować bez ograniczeń. Zobacz kwoty świadczenia wspierającego za punkty oraz porównanie z pielęgnacyjnym.

Pobierasz stare świadczenie, a podopieczny chce złożyć wniosek o świadczenie wspierające? Nie składaj wniosku do ZUS „z wyrównaniem”, zanim przeczytasz jak bezpiecznie wybrać. Gminy żądają zwrotu świadczenia pielęgnacyjnego za miesiące, za które ZUS wypłacił wyrównanie (art. 63 ust. 11 u.ś.w.).

## Kiedy świadczenie nie przysługuje {#wylaczenia}

Według obecnego art. 17 ust. 5 świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje m.in., gdy:

opiekun ma już ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna (wyjątek: kolejne dziecko – podwyżka o 100%),
dziecko zostało umieszczone lub przebywa w domu pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym, placówce całodobowej i podobnych,
ktoś inny ma już ustalone prawo do świadczenia na tę samą osobę,
na dziecko przysługuje zagraniczne świadczenie na pokrycie opieki (chyba że przepisy o koordynacji stanowią inaczej).

Krótki pobyt w szpitalu czy na turnusie to nie „umieszczenie” w placówce – zob. szpital, ZOL, DPS.

Co jeszcze możesz dostać

Zasiłek pielęgnacyjny 215,84 zł – dla osoby z niepełnosprawnością (dziecka, osoby ze znacznym stopniem, osoby 75+), bez kryterium dochodowego: zasiłek pielęgnacyjny.
Dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego 90 lub 110 zł – do zasiłku rodzinnego: dodatek do zasiłku rodzinnego.
Składki emerytalno-rentowe opłacane przez gminę i ubezpieczenie zdrowotne: składki opiekuna.

Świadczenie pielęgnacyjne jest wolne od podatku (art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT) i nie podlega egzekucji komorniczej (art. 833 § 6 k.p.c.): komornik i podatek.

Gdzie i jak złożyć wniosek

Wniosek składasz w gminie miejsca zamieszkania (MOPS, GOPS, MOPR, CUS albo wydział urzędu) – papierowo lub elektronicznie przez portal Emp@tia, e-Doręczenia lub bankowość elektroniczną (art. 23 ust. 3a u.ś.r.). Złóż go w ciągu 3 miesięcy od wydania orzeczenia – wtedy świadczenie dostaniesz od miesiąca złożenia wniosku o orzeczenie (art. 24 ust. 2a u.ś.r.). Instrukcja: wniosek krok po kroku.

Źródła

Czytaj dalej

Gmina odmówiła, odebrała świadczenie albo żąda zwrotu? Nie czekaj. Odwołanie do SKO: 14 dni od doręczenia decyzji (składasz przez gminę). Skarga do WSA: 30 dni od decyzji SKO, bez wpisu. Termin minął bez Twojej winy – przywrócenie terminu i tryby nadzwyczajne. Policz termin · przygotuj pismo.

Narzędzia: które świadczenie mi przysługuje i co się bardziej opłaca · generator pism · kalkulator terminów. Działają w Twojej przeglądarce – nic nie jest wysyłane.