Kto i ile dostaje · Opublikowano: 3.11.2026 · Zaktualizowano: 5.11.2026 · Stan prawny: 3.11.2026

Zasiłek dla opiekuna – świadczenie dla tych, którzy stracili świadczenie w 2013 r.

To najmniej znane świadczenie dla opiekunów, bo dotyczy zamkniętej grupy. Jeśli je pobierasz – sprawdź, co może Ci je odebrać.

Skąd się wziął zasiłek dla opiekuna

1 lipca 2013 r. z mocy prawa wygasły decyzje o świadczeniu pielęgnacyjnym części opiekunów – głównie opiekunów dorosłych. Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ustawodawca uchwalił ustawę z 4.04.2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Daje ona zasiłek wyłącznie osobom, którym decyzja o świadczeniu pielęgnacyjnym wygasła 1.07.2013 r. na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy nowelizującej z 7.12.2012 r. (art. 1 i art. 2 ust. 1 ustawy o zasiłkach dla opiekunów).

Wnioski o przyznanie zasiłku trzeba było złożyć w ciągu 4 miesięcy od wejścia w życie ustawy (art. 5 ust. 1). Dziś nie da się więc go dostać „od nowa” – jeśli jednak go pobierasz, możesz zachować go na długo.

Warunki

Zasiłek przysługuje, jeśli opiekun spełnia warunki do świadczenia pielęgnacyjnego według ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu z 31.12.2012 r. (art. 2 ust. 2 pkt 2). W praktyce oznacza to m.in., że opiekun nie podejmuje pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki. Rejestracja w urzędzie pracy jako bezrobotny lub poszukujący pracy nie odbiera prawa do zasiłku (art. 2 ust. 6).

Zasiłek nie przysługuje za okresy, w których opiekun albo inna osoba ma na tę samą osobę ustalone prawo do SZO lub świadczenia pielęgnacyjnego (art. 2 ust. 5). Przyznanie członkowi rodziny dodatku z tytułu urlopu wychowawczego albo świadczenia pielęgnacyjnego na inną osobę nie odbiera zasiłku (art. 2 ust. 7).

Ile wynosi

• 620 zł miesięcznie od 1.11.2024 r. (rozporządzenie RM, Dz.U. 2024 poz. 1238, § 1 pkt 16). W ustawie zapisano 520 zł, ale kwota jest weryfikowana razem ze świadczeniami rodzinnymi.
• Prawo ustala się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie podopiecznego jest okresowe (art. 6 ust. 1).
• Gmina opłaca składki emerytalno-rentowe (do 20/25 lat stażu, art. 6 ust. 2a u.s.u.s.); pobierający jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym, jeśli nie ma innego tytułu (art. 66 ust. 1 pkt 28b ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej).
• Zasiłek jest wolny od podatku (art. 21 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT wymienia zasiłki dla opiekunów) i nie podlega egzekucji (art. 833 § 6 k.p.c.).

Zasiłek dla opiekuna a świadczenie wspierające

Ustawa o świadczeniu wspierającym traktuje zasiłek dla opiekuna tak samo jak stare świadczenie pielęgnacyjne i SZO:

• nie przysługuje, gdy podopieczny ma przyznane świadczenie wspierające (art. 63 ust. 6),
• wypłatę wstrzymuje się już po złożeniu wniosku do ZUS (art. 63 ust. 9),
• jeśli ZUS odmówi – wypłatę wznawia się od miesiąca wstrzymania (art. 63 ust. 10),
• zasiłek wypłacony za okres, za który podopieczny dostał świadczenie wspierające, jest nienależnie pobrany (art. 63 ust. 11).

Zanim podopieczny złoży wniosek do ZUS, przeczytaj jak bezpiecznie wybrać i skorzystaj z kwestionariusza.

Po śmierci podopiecznego

Zasiłek przysługuje do końca miesiąca następującego po miesiącu śmierci podopiecznego (art. 63 ust. 12 u.ś.w.), a w tym czasie możesz już podjąć pracę bez utraty tych pieniędzy (art. 63 ust. 13 pkt 3). Gmina nie opłaca wtedy składek (art. 63 ust. 14). Więcej: śmierć podopiecznego.

Gmina chce odebrać zasiłek

Na każdą decyzję o uchyleniu albo zwrocie przysługuje odwołanie do SKO w 14 dni (składasz przez gminę). Żądaj wglądu w akta i sprawdź, czy gmina wykazała zmianę okoliczności. Pomoże Ci generator pism.

Źródła

• Ustawa z 4.04.2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, Dz.U. 2024 poz. 246 – art. 1, 2, 4, 5, 6.
• Rozporządzenie RM z 13.08.2024 r., Dz.U. 2024 poz. 1238 – § 1 pkt 16.
• Ustawa o świadczeniu wspierającym, Dz.U. 2026 poz. 873 – art. 63.
• Ustawa o PIT, Dz.U. 2026 poz. 592 – art. 21 ust. 1 pkt 8.
• Kodeks postępowania cywilnego, Dz.U. 2026 poz. 468 – art. 833 § 6.